वॉटर हीटरचे सरासरी आयुष्य ६ ते १३ वर्षे असते. या उपकरणांना देखभालीची आवश्यकता असते. घरातील एकूण ऊर्जा वापरापैकी सुमारे २०% ऊर्जा गरम पाण्यासाठी वापरली जाते, त्यामुळे तुमचा वॉटर हीटर शक्य तितक्या कार्यक्षमतेने चालू ठेवणे महत्त्वाचे आहे.
जर तुम्ही शॉवरमध्ये गेलात आणि पाणी अजिबात गरम होत नसेल, तर तुमचा वॉटर हीटर बहुधा चालू होत नसेल. असे असल्यास, ही समस्या सहजपणे सोडवता येऊ शकते. काही समस्यांसाठी व्यावसायिकाकडे जाण्याची गरज असते, परंतु वॉटर हीटरच्या काही मूलभूत समस्या माहित असल्यास, तुम्ही ती समस्या स्वतः सोडवू शकता की नाही हे ठरविण्यात मदत होऊ शकते. समस्या शोधण्यासाठी तुम्हाला फक्त तुमच्या प्रकारच्या वॉटर हीटरच्या वीज स्रोताची तपासणी करणे आवश्यक आहे.
जर तुमचा गॅस वॉटर हीटर काम करत नसेल, तर त्याच्या दिव्यांमध्ये समस्या असू शकते. बहुतेक इंडिकेटर दिवे वॉटर हीटरच्या तळाशी, टाकीच्या खाली असतात. ते एखाद्या ॲक्सेस पॅनल किंवा काचेच्या स्क्रीनच्या मागे असू शकतात. दिवे पुन्हा चालू करण्यासाठी तुमच्या वॉटर हीटरचे मॅन्युअल वाचा किंवा या सूचनांचे पालन करा.
जर तुम्ही इग्नायटर पेटवला आणि तो लगेच विझला, तर गॅस कंट्रोल नॉब २०-३० सेकंद दाबून धरा. यानंतरही इंडिकेटर पेटला नाही, तर तुम्हाला थर्मोकपल दुरुस्त करण्याची किंवा बदलण्याची आवश्यकता असू शकते.
थर्मोकपल ही दोन टोके असलेली तांब्याच्या रंगाची तार असते. पाण्याच्या तापमानानुसार दोन्ही जोडण्यांमध्ये योग्य व्होल्टेज निर्माण करून ते इग्नायटरला जळत ठेवते. हा भाग दुरुस्त करण्याचा प्रयत्न करण्यापूर्वी, तुमच्या वॉटर हीटरमध्ये पारंपरिक थर्मोकपल आहे की फ्लेम सेन्सर आहे, हे तुम्ही निश्चित केले पाहिजे.
काही नवीन गॅस वॉटर हीटर्समध्ये फ्लेम सेन्सर्सचा वापर केला जातो. या इलेक्ट्रॉनिक इग्निशन सिस्टीम्स थर्मोकपल्सप्रमाणे काम करतात, पण त्या गॅस ओळखून बर्नर कधी पेटतो हे ठरवतात. जेव्हा पाणी हीटरने सेट केलेल्या तापमानापेक्षा थंड होते, तेव्हा दोन्ही सिस्टीम्स दिवे चालू करतात आणि बर्नर पेटवतात.
इंडिकेटर लाईटच्या अगदी आधी, बर्नर असेंब्लीच्या आतल्या बाजूला तुम्हाला एक फ्लेम डिटेक्टर किंवा थर्मोकपल जोडलेले आढळू शकते. फ्लेम डिटेक्टर सहसा अधिक विश्वसनीय असतात, परंतु धूळ आणि कचऱ्यामुळे ते इंडिकेटर पेटवू शकत नाहीत किंवा बर्नर पेटवू शकत नाहीत.
विद्युत उपकरणांशी संबंधित ठिकाणी काम करताना किंवा त्यांची साफसफाई करताना नेहमी विद्युत सुरक्षेची योग्य खबरदारी घ्या. यामध्ये टॉगल स्विच घालणे आणि रबराचे हातमोजे घालणे यांचा समावेश असू शकतो.
कचरा तपासण्यासाठी बर्नर असेंब्ली काढण्यापूर्वी, वॉटर हीटरवरील गॅस व्हॉल्व्ह आणि वॉटर हीटरच्या शेजारी असलेली गॅस लाईन देखील बंद केल्याची खात्री करा. गॅस वॉटर हीटरवर काम फक्त तेव्हाच करा जेव्हा तुम्हाला सुरक्षित वाटेल, कारण चुकीच्या पद्धतीने हाताळल्यास स्फोट आणि अपघात होऊ शकतात. जर तुम्हाला एखाद्या व्यावसायिकाकडून काम करून घेणे अधिक सोयीचे वाटत असेल, तर सुरक्षित राहण्याचा हाच सर्वोत्तम मार्ग आहे.
जर तुम्ही थर्मोकपल किंवा फ्लेम सेन्सर स्वच्छ करायचे ठरवले, तर तुम्हाला दिसणारी कोणतीही घाण आणि धूळ काढण्यासाठी तुम्ही बारीक नोजल असलेला व्हॅक्यूम क्लिनर वापरू शकता. जर ते फक्त थोडेसे अडकले असेल, तर ते पुन्हा सामान्यपणे काम करू लागेल. व्हॅक्यूम केल्यानंतर इंडिकेटरचा दिवा लागत नसेल, तर फ्लेम सेन्सर किंवा थर्मोकपलमध्ये बिघाड असू शकतो. जुन्या भागांवर झीजेची अधिक चिन्हे दिसू शकतात, जसे की धातूवर थर जमा होणे, परंतु काहीवेळा ते काम करणे थांबवतात.
तथापि, थर्मोकपल बदलण्यापूर्वी फॉल्ट इंडिकेटरच्या इतर काही अर्थांचाही विचार केला पाहिजे. थर्मोकपलची वायर इंडिकेटरपासून खूप दूर असू शकते. थर्मोकपल तपासा आणि आवश्यक असल्यास वायर्स समायोजित करा.
जर दिवा अजिबात लागत नसेल, तर लाईट ट्यूबमध्ये अडथळा असू शकतो. ज्योत मंद आणि नारंगी रंगाची असल्यासही असे होऊ शकते. अशावेळी, थर्मोकपलला ते ओळखता येणार नाही. पायलट ट्यूबमधील कचरा काढून तुम्ही ज्योतीचा आकार वाढवण्याचा प्रयत्न करू शकता.
सर्वप्रथम, गॅस बंद करा. पायलट पोर्ट तुम्हाला पायलट फीड लाइनच्या इनलेटवर मिळेल. ते एका लहान पितळी नळीसारखे दिसते. ती नळी सापडल्यावर, तिला सैल करण्यासाठी डावीकडे वळवा. ती खूप अरुंद असते, त्यामुळे त्यावरील घाण काढण्याचा सर्वोत्तम मार्ग म्हणजे अल्कोहोलमध्ये बुडवलेल्या कापसाच्या बोळ्याने तिच्या कडा पुसणे. कोणतीही हट्टी घाण काढण्यासाठी तुम्ही कॉम्प्रेस्ड एअरचा (दाबलेल्या हवेचा) वापर देखील करू शकता. साफसफाई करून आणि पुन्हा जोडणी केल्यावर, गॅस चालू करा आणि दिवा पुन्हा लावण्याचा प्रयत्न करा.
जर तुम्ही वरील सूचनांचे पालन करूनही दिवे अजूनही बंद असतील, तर थर्मोकपल किंवा फ्लेम सेन्सर बदलण्याचा विचार करा. हे स्वस्त आणि सोपे आहे आणि त्यासाठी सुटे भाग व पानांची आवश्यकता असते. थर्मोकपल अनेकदा घरगुती सुधारणा आणि ऑनलाइन स्टोअर्समध्ये बदलले जातात, परंतु काय खरेदी करावे हे तुम्हाला माहीत नसल्यास किंवा बदलण्याच्या सूचनांचे पालन करणे सुरक्षित वाटत नसल्यास, एखाद्या व्यावसायिकाशी संपर्क साधा.
जर तुम्ही थर्मोकपल स्वतः बदलायचे ठरवले, तर आधी गॅस बंद केल्याची खात्री करा. थर्मोकपलला जागेवर धरून ठेवणारे सहसा तीन नट असतात. संपूर्ण बर्नर असेंब्ली काढण्यासाठी ते सैल करा. ते ज्वलन कक्षातून सहजपणे बाहेर सरकले पाहिजे. त्यानंतर तुम्ही थर्मोकपल काढून त्याजागी नवीन लावू शकता, काम झाल्यावर बर्नर पुन्हा जोडू शकता आणि इंडिकेटर लाईट तपासून पाहू शकता.
इलेक्ट्रिक वॉटर हीटरमध्ये उच्च दाबाचे रॉड असतात जे टाकीतील पाणी गरम करतात. यामुळे वॉटर हीटरमधील समस्येचे मूळ शोधणे थोडे अधिक कठीण होऊ शकते.
जर तुमचा इलेक्ट्रिक वॉटर हीटर व्यवस्थित काम करत नसेल, तर त्याची दुरुस्ती करण्यापूर्वी तुम्हाला तो बंद करावा लागेल. काही प्रकरणांमध्ये, फक्त सर्किट ब्रेकर चालू-बंद केल्याने किंवा उडालेला फ्यूज बदलल्याने समस्या सुटते. काही इलेक्ट्रिक वॉटर हीटर्समध्ये एक सेफ्टी स्विचसुद्धा असतो, जो काही समस्या आढळल्यास रीसेट ट्रिगर करतो. थर्मोस्टॅटच्या बाजूला असलेला हा स्विच रीसेट केल्याने समस्या सुटू शकते, परंतु जर तुमचा वॉटर हीटर सतत रीसेट बटण दाबत असेल, तर इतर समस्या तपासा.
पुढील पायरी म्हणजे मल्टीमीटरने व्होल्टेज तपासणे. मल्टीमीटर हे विद्युत राशी मोजण्यासाठी वापरले जाणारे एक चाचणी उपकरण आहे. यामुळे, जेव्हा तुमचा वॉटर हीटर बंद असतो, तेव्हा वीजपुरवठ्यातील कमतरतेचा स्रोत कोणता आहे याची तुम्हाला कल्पना येईल.
इलेक्ट्रिक वॉटर हीटरमध्ये पाणी गरम करणारे एक किंवा दोन एलिमेंट्स असतात. हे घटक व्यवस्थित काम करत आहेत की नाही हे तपासण्यासाठी मल्टीमीटरने त्यांचे व्होल्टेज तपासता येते.
सर्वप्रथम वॉटर हीटरचा सर्किट ब्रेकर बंद करा. एलिमेंटच्या कडांवर काम करण्यासाठी तुम्हाला वरचे आणि खालचे पॅनल तसेच इन्सुलेशन काढावे लागेल. त्यानंतर, मल्टीमीटरने एलिमेंटच्या स्क्रूला आणि धातूच्या बेसला स्पर्श करून वॉटर हीटर एलिमेंट तपासा. जर मल्टीमीटरवरील बाण हलला, तर एलिमेंट बदलणे आवश्यक आहे.
बहुतेक घरमालक स्वतःच दुरुस्ती करू शकतात, परंतु जर तुम्हाला पाणी आणि विद्युत घटक हाताळताना संकोच वाटत असेल, तर व्यावसायिकाचा सल्ला घ्या. या घटकांना अनेकदा 'सबमर्सिबल' (पाण्यात बुडवून ठेवता येणारे) म्हटले जाते, कारण ते टाकीमध्ये बुडवल्यावर पाणी गरम करतात.
वॉटर हीटरचा एलिमेंट बदलण्यासाठी, तुम्हाला त्या उपकरणातील एलिमेंटचा प्रकार माहित असणे आवश्यक आहे. नवीन हीटर्समध्ये स्क्रू-इन एलिमेंट्स असू शकतात, तर जुन्या हीटर्समध्ये बहुतेकदा बोल्ट-ऑन एलिमेंट्स असतात. तुम्हाला वॉटर हीटरवर एक प्रत्यक्ष शिक्का (स्टॅम्प) सापडेल, ज्यावर वॉटर हीटरच्या एलिमेंट्सचे वर्णन केलेले असते, किंवा तुम्ही वॉटर हीटरचा मेक आणि मॉडेल इंटरनेटवर शोधू शकता.
यामध्ये वरचे आणि खालचे हीटिंग एलिमेंट्स देखील असतात. टाकीच्या तळाशी गाळ साचल्यामुळे खालचे एलिमेंट्स अनेकदा बदलले जातात. मल्टीमीटरने वॉटर हीटरचे एलिमेंट्स तपासून कोणता एलिमेंट खराब झाला आहे, हे तुम्ही ठरवू शकता. एकदा का बदलण्याची गरज असलेल्या वॉटर हीटर एलिमेंटचा नेमका प्रकार निश्चित झाला की, त्याच व्होल्टेजचा बदली एलिमेंट शोधा.
वॉटर हीटरचे आयुष्य वाढवण्यासाठी आणि ऊर्जा वाचवण्यासाठी, एलिमेंट्स बदलताना तुम्ही कमी पॉवरचे एलिमेंट्स निवडू शकता. असे केल्यास, उष्णतेची समस्या निर्माण होण्यापूर्वीच्या तुलनेत डिव्हाइस कमी उष्णता निर्माण करेल. तसेच, बदलण्यासाठी एलिमेंट्स निवडताना, वॉटर हीटरचे वय आणि तुमच्या भागातील पाण्याचा प्रकार विचारात घ्या. योग्य रिप्लेसमेंट पार्ट ओळखण्यासाठी तुम्हाला मदतीची आवश्यकता असल्यास, एखाद्या व्यावसायिकाशी संपर्क साधा.
वीज आणि पाण्याच्या वापराबाबत तुम्हाला काही शंका असल्यास, प्लंबरकडून काम करून घ्या. जर तुम्हाला स्वतः काम करणे सुरक्षित वाटत असेल, तर काम सुरू करण्यापूर्वी ब्रेकर बंद करा आणि वॉटर हीटरला अजिबात वीजपुरवठा होत नाही याची खात्री करण्यासाठी मल्टीमीटरने व्होल्टेज तपासा. टाकी रिकामी करून किंवा न करता वॉटर हीटरचा एलिमेंट बदलण्यासाठी खालील सूचनांचे पालन करा.
जिम वायब्रॉक यांचा हा उपयुक्त व्हिडिओ तुम्हाला तुमच्या वॉटर हीटरमधील हीटिंग एलिमेंट कसा बदलायचा हे दाखवतो.
तुमची उपकरणे चालू ठेवल्याने ती कार्यक्षमतेने चालतात आणि पाणी किंवा ऊर्जेची नासाडी टाळता येते. यामुळे त्यांचे आयुष्यमानही वाढू शकते. वॉटर हीटरची वेळेवर दुरुस्ती करून, तुम्ही तुमच्या घराच्या पर्यावरणपूरकतेत हातभार लावाल.
सॅम बोमन हे माणसे, पर्यावरण, तंत्रज्ञान आणि या सर्वांचा एकमेकांशी असलेला संबंध यांबद्दल लिहितात. त्यांना घरबसल्या इंटरनेटच्या माध्यमातून आपल्या समाजाची सेवा करायला आवडते. फावल्या वेळेत त्यांना धावणे, वाचन करणे आणि स्थानिक पुस्तकांच्या दुकानात जाणे आवडते.
उच्च दर्जाची माहिती पुरवून आणि अधिक टिकाऊ होण्याचे नवनवीन मार्ग शोधून, आमच्या वाचकांना, ग्राहकांना आणि व्यवसायांना दररोज कचरा कमी करण्यास मदत करण्याबाबत आम्ही गंभीर आहोत.
आम्ही ग्राहक, व्यवसाय आणि समुदायांना शिक्षित व माहितीपूर्ण बनवतो, जेणेकरून नवीन कल्पनांना प्रेरणा मिळेल आणि पृथ्वीसाठी सकारात्मक ग्राहक उपायांना प्रोत्साहन मिळेल.
हजारो लोकांसाठी केलेले छोटे बदल दीर्घकाळ सकारात्मक परिणाम घडवतील. कचरा कमी करण्याच्या आणखी कल्पना!